Eindeloze Zoektocht 2

by Mathieu

Onze grote groene bebladerde vrienden hebben onze hulp nodig. Ze willen ongetwijfeld een deel van hun oude lichaam aan ons doneren en een beetje dankbaarheid is geen overbodige luxe. Als aanvulling op het vorige artikel kreeg ik van een lezer een anekdote te horen over hoe er voor de restauratie van New College Oxford Eiken balken werden gebruikt van bomen op het domein van het instituut. Deze zouden in het verleden speciaal zijn aangeplant met als doel om bij een eventuele restauratie of uitbreiding van de gebouwen te kunnen worden gebruikt. Een prachtige anekdote die mijn punt perfect illustreerde. Na een beetje onderzoekingswerk kwam ik tot de conclusie dat het bekende verhaal spijtig genoeg werd geromantiseerd. Uit de goed gedocumenteerde archieven blijkt echter dat het land waar het hout voor de restauratie ontgonnen werd pas zestig jaar na het voltooien van de werken werd aangeschaft en we kunnen hier dus niet uit concluderen dat de gebruikte Eik speciaal voor dit doel aangeplant of onderhouden werd. In dit geval hebben de feiten de stelling niet ondersteund maar dat maakt de stelling niet zwakker, integendeel. Er zijn wel degelijk historische voorbeelden bekend van goede praktijk bij bosbouw waarbij bomen gedurende generaties verzorgd worden om ze dan met prachtig resultaat te kunnen verwerken. Dit gebeurde voor tempels, kathedralen, scheepsmasten enzovoort. En al zou men dit nog nooit hebben gedaan dan nog is de tijd gekomen om zulke principes te integreren in ons bosbeheer. Al was het maar om een breder bewustzijn onder de mensen te brengen al de praktische voordelen nog achterwege gelaten.

In Japan is er nog steeds een bloeiende industrie waarbij naaldhout tot prachtige stammen worden opgekweekt die dan gebruikt worden in bijvoorbeeld sukiya-zukuri (theehuis architectuur). Ik wist reeds lang van deze praktijk maar toen ik het met eigen ogen aanschouwde was ik er heel erg door verbaasd. Berghellingen vol perfect recht getrimde stammen met dit als resultaat.

Als timmerman zou je voor minder beginnen kwijlen. Het kan toch niet zo moeilijk zijn om gelijkaardige principes hier ook te hanteren. Als het materiaal beschikbaar is bestaat er tenminste de mogelijkheid om zulks uitzonderlijk materiaal tot even uitzonderlijke bouwwerken te transformeren.

In dit geval werden de stammen waarschijnlijk ingebonden en voorzien van twijgen of takken die door het aanspannen rond de stam een dergelijke vorm creëren. De mogelijkheden zijn eindeloos, enkel onze fantasie beperkt ons in het resultaat. Planning is noodzakelijk, we zijn daar erg goed in maar kiezen we er ook voor om dit te doen in functie van de komende generaties? Ook als we daar dan niet zelf de resultaten kunnen van opstrijken? Het vergt een dosis zelfloosheid, misschien is dat wel de sleutel tot het oplossen van dit vraagstuk.

Rondom het atelier waar ik werkte in de VS stonden er tientallen bomen die op gelijkaardige wijze sinds 32 jaar waren verzorgd. Als je dan de kans krijgt om een dergelijke stam te verwerken, de schors er met de hand af te pellen om zo het cambium zorgvuldig te verwijderen en een feilloos oppervlak bloot te stellen dan worden zelfs de knopen die er in zitten mooi. Je zal het stuk behandelen alsof het je eigen familie is en een verantwoordelijkheid voelen om er iets prachtigs van te maken. Tijdens het bewerken is je concentratie gericht en onverdeeld, fouten laat je niet toe. Dat is een affiniteit die ik met gefineerd plaatmateriaal nooit zal voelen.

De volgende afbeelding is een kort stuk Buxus dat ik vorig jaar in Spanje oogstte in de Montagnes de Prades. Geoogst, gewaterd, de schors zorgvuldig verwijderd en na het insmeren van het kopshout met was zorgvuldig laten drogen terwijl het ingepakt blijft om het proces te vertragen en windscheuren te voorkomen. Ik heb nog steeds geen idee waneer ik het stuk zal gebruiken maar het zal zeker moeten wachten tot het geschikte project. Ik vind de structuur buitengewoon prachtig. Het stuk is een meter lang en 70mm breed, de jaarringen vertellen me dat het 94 jaar tijd nodig had om te groeien. De dag dat ik er iets van maak zal ik me gelukkig maar nederig voelen.

Het zou toch mooi zijn om morgen een collectief jonge vakmensen een klein stuk bos te zien beheren om er over 28 jaar prachtig materiaal uit te oogsten er dan weer nieuwe bomen aan te planten en de volgende generaties te onderwijzen in het beheer van hun rijkdom. Gewoon gezond verstand, toch geen gek idee?

Commentaar is trouwens altijd welkom. Deel je graag je hersenspinsels of heb je zelf stof tot nadenken dan ben je altijd welkom om een bericht achter te laten.

Advertisements